ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΗΛΕΣ

Τι ονομάζουμε κήλη – κοιλιοκήλη

κηληΜε τον ιατρικό όρο «κήλη» εννοούμε την πρόπτωση ή προβολή ενός σπλάγχνου μέσω ενός ανοίγματος του τοιχώματος της κοιλότητας που περικλείει το σπλάγχνο αυτό. Το άνοιγμα αυτό μπορεί να είναι ένα φυσικό άνοιγμα του οργανισμού ή να προκύψει εάν τα τοιχώματα της κοιλότητας εξασθενίσουν με την πάροδο του χρόνου υπό την επίδραση κάποιων παραγόντων.

Ειδικότερα ως κοιλιοκήλη ή κήλη του κοιλιακού τοιχώματος ονοµάζουμε την προβολή ενός ενδοκοιλιακού σπλάχνου από ένα εξασθενηµένο σηµείο ή χάσμα του κοιλιακού τοιχώµατος, που οδηγεί στην εμφάνιση κήλης. Η αποδυνάµωση του κοιλιακού τοιχώµατος είτε προϋπάρχει εκ γενετής, είτε είναι επίκτητη και έχει ως αποτέλεσµα την αδυναµία συγκράτησης των σπλάγχνων εντός της κοιλιακής κοιλότητας.

Τα ελλείμματα του κοιλιακού τοιχώματος διαχωρίζονται, επίσης, σε δύο άλλες κατηγορίες:

  • Σε αυτά που αποτελούν πρωτογενή ελλείμματα (πρωτοπαθείς κήλες)
  • Σε αυτά που δημιουργήθηκαν δευτερογενώς μετά από χειρουργικές επεμβάσεις στην περιτοναϊκή κοιλότητα ή μετά από υποτροπή πρωτοπαθούς αποκατάστασης (μετεγχειρητικές κοιλιοκήλες).

kili15Μία κήλη ονομάζεται ανατασσόμενη, όταν το περιεχόμενό της είναι ανατάξιμο δηλαδή με ειδικούς χειρισμούς επανέρχεται εντός της κοιλίας, ενώ μη ανατασσόμενη όταν το περιεχόμενο δεν μπορεί να αναταχθεί. Περισφιγμένη καλείται η κήλη εκείνη στην οποία έχει επισυμβεί στραγγαλισμός του προσπίπτοντος ενδοκοιλιακού σπλάχνου με συνέπεια να προκύψουν διαταραχές στην αιμάτωση, οι οποίες μπορεί να οδηγήσουν σε ισχαιμία και ακολούθως σε γάγγραινα και νέκρωση.

Κάθε περισφιγμένη κήλη είναι εξ ορισμού και μη ανατασσόμενη. Μια μη ανατασσόμενη κήλη ενδέχεται να είναι και περισφιγμένη κήλη. Βασικό κριτήριο για να χαρακτηρισθεί προεγχειρητικά μια μη ανατασσόμενη κήλη ως περισφιγμένη, είναι η κλινική εικόνα του ασθενούς, στην οποία κυριαρχεί ο οξύς πόνος ή ο ειλεός.

Ποια είναι τα είδη των κηλών

Κάθε κήλη παίρνει το όνομά της από την ανατομική περιοχή που εντοπίζεται. Οι πιο συνήθεις ανατομικές περιοχές, στις οποίες εμφανίζονται κήλες είναι στους βουβώνες (βουβωνοκήλη), στον ομφαλό (ομφαλοκήλη) και στην περιοχή που έχει προηγηθεί μια χειρουργική επέμβαση (μετεγχειρητική κοιλιοκήλη). Έχουμε, λοιπόν, τα πιο κάτω είδη κοιλιοκηλών:

  • Βουβωνοκήλη28
  • Μηροκήλη
  • Ομφαλοκήλη
  • Επιγαστρική κήλη
  • Μετεγχειρητική κήλη
  • Κήλη των αθλητών
  • Οσφυοκήλη
  • Κήλη Θυροειδούς τρήματος
  • Κήλη Richter
  • Κήλη του Littre
  • Κήλη του Spigel
  • Κήλη του Ισχιακού τρήματος

Πόσο συχνές είναι οι κοιλιοκήλες – επιδημιολογία

Υπολογίζεται ότι περίπου το 5% του πληθυσμού θα εμφανίσει κήλη του κοιλιακού τοιχώματος, με τη βουβωνοκήλη να αποτελεί το 75% των περιπτώσεων αυτών. Οι πέντε πιο συχνές επεµβάσεις που διενεργούνται από γενικούς χειρουργούς στις ΗΠΑ, είναι η αποκατάσταση βουβωνοκήλης (750.000), η χολοκυστεκτοµή (571.000), συµφυσιόλυση (339.000), σκωληκοειδεκτοµή (255.000) και η κολεκτομή (220.000). Επίσης, κάθε χρόνο στις Ηνωµένες Πολιτείες πραγµατοποιούνται περί τις 25.000 επεµβάσεις για µηροκήλες, 166.000 επεµβάσεις για οµφαλοκήλες, 97.000 επεµβάσεις για μετεγχειρητικές κοιλιοκήλες και 76.000 επεµβάσεις για διάφορες άλλες κήλες του κοιλιακού τοιχώµατος.

Τι είναι τα πλέγματα

kili8Η σύγχρονη χειρουργική αποκατάσταση των κοιλιοκηλών χαρακτηρίστηκε από µια εντυπωσιακή µείωση του ποσοστού των υποτροπών λόγω της βελτίωσης των χειρουργικών τεχνικών και της χρήσης των προσθετικών υλικών, που ονομάζονται πλέγματα. Τα πλέγματα προκαλούν την έντονη ιστική αντίδραση του οργανισμού με αποτέλεσμα την φυσική ενδυνάμωση του εξασθενημένου κοιλιακού τοιχώματος με το σχηματισμό ανθεκτικού ουλώδους ιστού. Επίσης, το χάσμα της κήλης επιδιορθώνεται με την εμφύτευση και καθήλωση του ενδεδειγμένου πλέγματος, χωρίς να προκαλείται τάση των μυοαπονευρωτικών στοιχείων της περιοχής (tension-free).

Είναι απολύτως βέβαιο ότι η εμφύτευση πλεγμάτων είναι εξόχως ασφαλής και αποτελεσµατική στη χειρουργική αποκατάσταση της κήλης και έτσι άνοιξε νέους ορίζοντες στην χειρουργική θεραπεία της κήλης. Ο μετεγχειρητικός πόνος είναι ελάχιστος, εύκολα διαχειρήσιμος με ήπια αναλγητικά, ενώ ο ασθενής εξέρχεται από το νοσοκομείο την ίδια ή το πολύ την επόμενη ημέρα και μπορεί να επιστρέψει σύντομα στην εργασία του χωρίς ιδιαίτερες ενοχλήσεις. Η επούλωση και ενίσχυση του κοιλιακού τοιχώματος είναι γρήγορη, ενώ προοδευτικά και σε διάστημα ενός μήνα από την χειρουργική επέμβαση ο ασθενής μπορεί και πάλι να επανέλθει στην συνήθη σωματική δραστηριότητα, χωρίς το φόβο της υποτροπής, σε αντίθεση με τους έξι μήνες που χρειάζεται η αναδόμηση του τοιχώματος με τις παλαιότερες τεχνικές, στις οποίες δεν γινόταν χρήση πλέγματος.

kili6Τα βασικά χαρακτηριστικά ενός κατάλληλου πλέγματος για την αποκατάσταση μιας κήλης είναι τα εξής: Δεν μεταβάλλεται από το υγρό των ιστών, είναι χημικά αδρανής, δεν προκαλεί φλεγμονή ή αντίδραση ξένου σώματος, δεν είναι καρκινογόνο, δεν προκαλεί αλλεργική αντίδραση, είναι ανθεκτική σε μηχανικές πιέσεις, είναι εύκαμπτο και μπορεί να αποστειρωθεί.

Υπάρχουν 4 είδη πλεγμάτων:

α. Πολυπροπυλένιο: Αυτό επιτρέπει την ανάπτυξη ισχυρού συνδετικού ιστού και τελικά ενσωματώνεται με τους περιβάλλοντες ιστούς.

β. Πολυτετραφλοροεθυλένιο (PTFΕ): Είναι μαλακό και εύχρηστο πλέγμα και μπορεί να έρθει σε απευθείας επαφή με το έντερο, χωρίς τον κίνδυνο ανάπτυξης επιπλοκών (συριγγίων).

γ.  Μεικτού τύπου: Το άνω μέρος αποτελείται από πολυπροπυλένιο, ενώ το κάτω από PTFΕ. Χρησιμοποιούνται συνήθως για την λαπαροσκοπική αποκατάσταση κοιλιοκηλών.

δ. Πλέγματα από βιολογικό υλικό: Συνήθως είναι από ανθρώπινους ή χοίρειους ιστούς. Χρησιμοποιούνται σε περιπτώσεις που υπάρχει ή μπορεί να αναπτυχθεί βακτηριδιακή φλεγμονή (αν κατά την παρασκευή του σάκου δημιουργηθεί κάκωση στο έντερο), επειδή θεωρούνται ανθεκτικότερα πλέγματα στις περιπτώσεις αυτές.

Στο εμπόριο είναι διαθέσιμα τα κάτωθι πλέγματα, το οποία προορίζονται για ενδοπεριτοναϊκή τοποθέτηση:

  • Πολυπροπυλένιο+Τιτάνιο (TiMESH®)
  • Πολυπροπυλένιο + e-PTFE (Composix®)
  • E-PTFE διπλής όψεως (Dual Mesh®)
  • Πολυεστέρας+κολλαγόνο+ γλυκερόλη+γλυκόλη (Parietex Composite®)
  • Πολυπροπυλένιο+υαλουρονικό +καρβοξυλμεθυλκυτταρίνη (Sepramesh®)
  • Πολυπροπυλένιο+πολυδιαξόνη+οξειδωμένη κυτταρίνη (Proceed®)
  • Πολυεστέρας+Πολυουρεθάνη (Hi-Tex®)

Για εξωπεριτοναϊκή τοποθέτηση χρησιμοποιούνται τα κάτωθι πλέγματα:

  • Πολυπροπυλένιο (Prolene®)
  • Πολυεστέρας (Parietex®)
  • Πολυπροπυλένιο+Πολυγαλακτικό (Vypro®)
  • Πολυπροπυλένιο+Τιτάνιο (TiMESH®)
  • Πολυπροπυλένιο+Πολυγλυκαπρόνη (Ultrapro®)