ΕΝΔΟΠΡΟΘΕΣΕΙΣ ΣΕ ΚΑΚΟΗΘΕΙΣ ΣΤΕΝΩΣΕΙΣ ΤΟΥ ΟΙΣΟΦΑΓΟΥ

Η επιλογή τού τρόπου θεραπείας τού καρκίνου τού οισοφάγου καθορίζεται πρωτίστως από το στάδιο της νόσου και τη θέση τής βλάβης. Η ριζική θεραπεία επιτελείται είτε με τη χειρουργική εξαίρεση του νεοπλάσματος είτε με την ακτινοθεραπεία είτε και το  συνδυασμό αυτών. Η χειρουργική εκτομή τού οισοφάγου συνοδεύεται από υψηλή νοσηρότητα και θνητότητα που προσεγγίζει το 20%-30% και χαρακτηρίζεται από μικρή πενταετή επιβίωση, που ανέρχεται περίπου στο 10%.

Στη συντριπτική όμως πλειοψηφία των ασθενών με κακοήθη νεοπλάσματα του οισοφάγου και της καρδιοοισοφαγικής συμβολής, δεν είναι εφικτή η ριζική χειρουργική εκτομή τού νεοπλάσματος, λόγω του συχνά προχωρημένου σταδίου τής νόσου κατά την αρχική διάγνωση ή της υποτροπής μετά την αρχική θεραπεία.

Έτσι, οι περισσότεροι από τους ασθενείς της κατηγορίας αυτής αντιμετωπίζονται με παρηγορικές μεθόδους που στοχεύουν στον παραμερισμό της δυσφαγίας, στην αποκατάσταση της λειτουργίας τής κατάποσης και στη σταθεροποίηση του σωματικού βάρους. Η μέση επιβίωση των ασθενών μετά από κάθε παρηγορική θεραπεία κυμαίνεται από 10 έως 12 μήνες, ενώ όταν δεν επιχειρείται καμία θεραπεία, η επιβίωση είναι μόλις 3 μήνες. Με την παρηγορική αντιμετώπιση της δυσφαγίας, ο ασθενής απαλλάσσεται από τις επίμονες και  βασανιστικές πνευμονικές εισροφήσεις, που αποτελούν και τη συχνότερη αιτία θανάτου.

Αν και η θεραπευτική «φαρέτρα» είναι εξοπλισμένη με μια πλειάδα παρηγορικών μεθόδων (ενδοσκοπική, χειρουργική, ακτινοθεραπεία, χημειοθεραπεία) (πίνακας 1), πρέπει να δεχθούμε ότι καμία από αυτές δεν είναι ιδεώδης για την επίτευξη μιας ικανοποιητικής και ανακουφιστικής επίλυσης των προβλημάτων στην ομάδα αυτή των ασθενών.

Η πλειοψηφία των ασθενών με καρκίνο τού οισοφάγου βρίσκεται σε κακή γενική κατάσταση, με σοβαρά ελλείμματα θρέψης και σημαντική απώλεια του σωματικού βάρους. Κατά συνέπεια, οι ασθενείς αυτοί δεν μπορούν να υποβληθούν σε μείζονες παρακαμπτήριες παρηγορικές επεμβάσεις, όπως για παράδειγμα σε μετάθεση του παχέος εντέρου ή του στομάχου στο θώρακα (εγχείρηση Kirschner), επειδή η εγχειρητική θνητότητα είναι απελπιστικά υψηλή.

Η ακτινοθεραπεία και η χημειοθεραπεία δεν οδηγούν γρήγορα σε μια ικανοποιητική και λειτουργική διάνοιξη του αυλού. Χρησιμοποιούνται όμως συμπληρωματικά σε συνδυασμό με τις άλλες παρηγορικές μεθόδους για την περαιτέρω βελτίωση των αποτελεσμάτων τους. Η εγκατάσταση χειρουργικής ή ενδοσκοπικής γαστροστομίας δεν εκπληρώνει επαρκώς τους στόχους της παρηγορικής θεραπείας, εφόσον δεν αντιμετωπίζεται καν το πρόβλημα της απόφραξης του οισοφάγου και ιδιαίτερα της δυσφαγίας.

Από όλες τις παρηγορικές μεθόδους, η ενδοσκόπηση είναι η πιο προσφιλής και αδιαμφισβήτητα επιτυγχάνει τα καλύτερα αποτελέσματα. Οι διαθέσιμες ενδοσκοπικές παρηγορικές θεραπευτικές επιλογές στην τρέχουσα κλινική πράξη είναι: οι διαστολές που μπορούν να συνδυαστούν με ακτινοθεραπεία ή και χημειοθεραπεία, οι διαστολές με τοποθέτηση ενδοπρόθεσης και η αυλοποίηση του αποφραγμένου οισοφάγου με θερμικές ή άλλες μεθόδους.

 

 

 

Πίνακας 1: Παρηγορικές μέθοδοι στη     

                    θεραπεία του οισοφαγικού καρκίνου

 

 

Χειρουργική

  • Παρακαμπτήριες επεμβάσεις
  • Γαστρο-νηστιδοστομία

Ενδοσκοπική

  • Διαστολές
  • Ενδοπροθέσεις
  • Θερμική αυλοποίηση

 –  Laser

      –  Argon Plasma Coangulation

      –  Ηλεκτροδιαθερμία

      –  Φωτοδυναμική θεραπεία

  • Γαστρο-νηστιδοστομία

Ακτινοθεραπεία

Χημειοθεραπεία

Συνδυασμός

 

 

ΕΝΔΟΠΡΟΘΕΣΕΙΣ

 

Γενικότητες

 

Ο ομώνυμος πλαστικός σωλήνας που τοποθετήθηκε διεγχειρητικά το 1959 από τον Celestin για τη γεφύρωση μιας κακοήθους στένωσης του οισοφάγου, χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά το 1970 και για ενδοσκοπική χρήση. Επομένως, η ενδοσκοπική τοποθέτηση των ενδοπροθέσεων τύπου Celestin αποτελεί την παλαιότερη παρηγορική μέθοδο στην αντιμετώπιση του οισοφαγικού καρκίνου και επί σειρά ετών ετύγχανε ευρείας εφαρμογής στην κλινική πράξη, με συνεχείς βελτιώσεις στην κατασκευή του υλικού και στην τεχνική τής τοποθέτησης.

Οι ενδοπροθέσεις, αποκαλούμενες και ως «ενδοαυλικοί νάρθηκες» (stent), είναι συσκευές που εισάγονται διαστοματικά και μπορούν να ενισχύσουν το τοίχωμα του οισοφάγου έναντι τοιχωματικών ή εξωτερικών δυνάμεων και νεοπλασματικού ιστού. Ανάλογα με το υλικό κατασκευής τους, διακρίνονται σε πλαστικές και μεταλλικές. Οι μεταλλικές ενδοπροθέσεις διαφοροποιούνται από το μηχανισμό της διατάσεως και διακρίνονται σε θερμοδιατεινόμενες, αυτοεκπτυσσόμενες και διατεινόμενες με μπαλόνι.

Η ενδοσκοπική τοποθέτηση των ενδοπροθέσεων στον οισοφαγικό καρκίνο πλεονεκτεί έναντι των άλλων παρηγορικών μεθόδων, επειδή  επιτυγχάνεται άμεση αποκατάσταση της λειτουργίας τής κατάποσης και συνοδεύεται με τα καλύτερα μακροπρόθεσμα αποτελέσματα. Η μέθοδος μπορεί να συνδυασθεί με ακτινοθεραπεία, χημειοθεραπεία και άλλες παρηγορικές μεθόδους. Αποτελεί μάλιστα τη μέθοδο εκλογής στην αντιμετώπιση των κακοήθων τραχειοοισοφαγικών συριγγίων.

Εντυπωσιακό όμως τεχνολογικό επίτευγμα στην παρηγορική αντιμετώπιση του οισοφαγικού καρκίνου αποτέλεσε η κατασκευή των Αυτοεκπτυσσόμενων  Μεταλλικών Ενδοπροθέσεων (ΑΜΕ), οι οποίες για πρώτη φορά τέθηκαν σε κλινική εφαρμογή το 1990.[1,2,3] Λόγω των σημαντικών πλεονεκτημάτων τους, εκτόπισαν σε σημαντικό βαθμό τη χρήση των πλαστικών ενδοπροθέσεων, χωρίς ωστόσο να επιφέρουν και την οριστική τους κατάργηση.

Οι αυτοεκπτυσσόμενες μεταλλικές ενδοπροθέσεις, συγκρινόμενες με τις πλαστικές, τοποθετούνται πιο εύκολα, με ελάχιστη καταπόνηση και επιβάρυνση για τον ασθενή, συνδυάζονται με μικρότερο ποσοστό επιπλοκών, έχουν μεγαλύτερο αυλό, καθηλώνονται ασφαλέστερα, κατέχουν μικρό όγκο ξένου σώματος και το σημαντικότερο όλων, διακρίνονται για τα καλύτερα λειτουργικά αποτελέσματα.[4,5] Μειονεκτούν όμως ως προς το κόστος, το οποίο είναι σημαντικά υψηλότερο σε σύγκριση με τις πλαστικές ενδοπροθέσεις.

 

Ενδείξεις (πίνακας 2)

 

Η ενδοσκοπική τοποθέτηση των ενδοπροθέσεων στον οισοφαγικό καρκίνο έχει ένδειξη όταν οι ενδοσκοπικές διαστολές είναι αναποτελεσματικές ή γίνονται δύσκολα ανεκτές από τον ασθενή όπως επίσης και σε κάθε περίπτωση όπου απαιτούνται συχνές επαναληπτικές διαστολές για να καταστεί δυνατή η ομαλή σίτιση του ασθενούς. Οι ενδοπροθέσεις αποτελούν την παρηγορική μέθοδο πρώτης επιλογής στην πλειοψηφία των ασθενών με μεγάλες κακοήθεις στενώσεις τού οισοφάγου, κατά τις οποίες διηθείται όλη η περίμετρος του αυλού, σε ταχέως αυξανόμενους όγκους και σε νεοπλάσματα του τραχειοβρογχικού δένδρου ή του μεσοθωρακίου, που συμπιέζουν απ’ έξω τον οισοφάγο και προκαλούν απόφραξη του αυλού.

_____________________________________________

 

Πίνακας 2: Ενδείξεις τοποθέτησης ενδοπροθέσεων

_____________________________________________

 

  1. Όγκος οισοφάγου μη εξαιρέσιμος
  2. Αποτυχία ενδοσκοπικών διαστολών
  3. Στένωση οισοφάγου από εξωτερική πίεση,

από παρακείμενα νεοπλάσματα

  1. Κακόηθες τραχειοοισοφαγικό συρίγγιο
  2. Αιμορραγία από μη εξαιρέσιμο νεόπλασμα
  3. Υποτροπή τού όγκου μετά από άλλες θεραπείες
  4. Μήκος νεοπλασματικής στένωσης > 10 cm
  5. Ψυχοκοινωνικοί λόγοι

_____________________________________________

 

Τα τραχειοοισοφαγικά συρίγγια νεοπλασματικής αιτιολογίας αποτελούν αιτία συχνών πνευμονικών εισροφήσεων, με αποτέλεσμα τις υποτροπιάζουσες βαριές βρογχοπνευμονίες και το βασανιστικό βήχα τού ασθενούς. Αντιμετωπίζονται επιτυχώς με την τοποθέτηση ενδοπρόθεσης, η οποία, αφενός, οδηγεί στην ερμητική σύγκλειση του στομίου επικοινωνίας και, αφετέρου, καθιστά δυνατή τη σίτιση του ασθενούς.

Η αιμορραγία από κάποιο εξηλκωμένο νεόπλασμα του οισοφάγου μπορεί να αντιμετωπισθεί αποτελεσματικά με την τοποθέτηση μιας ενδοπρόθεσης, με το μηχανισμό της επιπωματικής δράσης που ασκεί η ίδια η ενδοπρόθεση πάνω στην αιμορραγούσα νεοπλασματική επιφάνεια. Η τοποθέτηση των ενδοπροθέσεων αποτελεί τη μοναδική θεραπεία στις περιπτώσεις εκείνες όπου υποτροπιάζει η στένωση μετά την αρχική επιτυχή αντιμετώπιση με ακτινοθεραπεία, χημειοθεραπεία, θερμική αυλοποίηση ή χειρουργική εκτομή.

Η τοποθέτηση ενδοπρόθεσης θεωρείται ως μια ιδιαίτερη ένδειξη για τους ασθενείς εκείνους με κακοήθη στένωση του οισοφάγου, το μήκος της οποίας είναι μεγαλύτερο από 10 εκατοστά. Μερικές φορές, ορισμένοι ψυχοκοινωνικοί λόγοι επιβάλλουν την επιλογή της τοποθέτησης μιας ενδοπρόθεσης έναντι των άλλων παρηγορικών μεθόδων, γιατί αυτή εγκαθίσταται γρήγορα, με μικρό κόστος και βραχεία νοσηλεία, σε αντίθεση με τις άλλες παρηγορικές μεθόδους, που απαιτούν παρατεταμένη νοσηλεία και συχνές επισκέψεις στο νοσοκομείο μετέπειτα. Επίσης, στο σχεδιασμό του θεραπευτικού πλάνου, πρέπει να συνυπολογισθεί και η κατάσταση του οικογενειακού περιβάλλοντος του ασθενούς, το οποίο θα αναλάβει τη μετέπειτα φροντίδα του.

ΑΥΤΟΕΚΠΤΥΣΣΟΜΕΝΕΣ ΜΕΤΑΛΛΙΚΕΣ ΕΝΔΟΠΡΟΘΕΣΕΙΣ (ΑΜΕ)

 

Οι αυτοεκπτυσσόμενες μεταλλικές ενδοπροθέσεις (ΑΜΕ) είναι κατασκευασμένες από χάλυβα (stainless stell) και βρίσκονται συμπιεσμένες μέσα σ’ έναν καθετήρα, με σκοπό τη διέλευση στην εστενωμένη περιοχή τού οισοφάγου. Απελευθερώνονται με την έλξη τού καθετήρα και αυτές διατείνονται στο προκαθορισμένο σχήμα, παραμένοντας  στην αρχική θέση τοποθετήσεώς τους. Χαρακτηρίζονται από μεγάλη ευκαμπτότητα, τοποθετούνται εύκολα, αλλά έχουν μειωμένη αντίσταση στη συγκεντρική συμπίεση. Κατά βάση, η εφαρμογή τους στην κλινική πράξη αποσκοπεί στη διατήρηση ανοικτού τού οισοφαγικού αυλού, για την ομαλή σίτιση του ασθενούς.

Σε κλινική χρήση διατίθεται μια μεγάλη ποικιλία ΑΜΕ, οι οποίες διαφέρουν ως προς το σχήμα, τον τρόπο, το υλικό κατασκευής και την τεχνική της τοποθέτησης. Σημαντικό πλεονέκτημα των ΑΜΕ έναντι των πλαστικών ενδοπροθέσεων είναι το γεγονός ότι δεν απαιτούνται τόσες πολλές και μεγάλες διαστολές τής εστενωμένης περιοχής, επειδή το σύστημα εισαγωγής των ΑΜΕ έχει μικρή διάμετρο. Το τελικό εύρος των διαστολών προσδιορίζεται κατά βάση από το μέγεθος του συστήματος εισαγωγής και τη διατατική δύναμη της ενδοπρόθεσης.

Πριν από την τοποθέτηση των ΑΜΕ, είναι αναγκαία η ακριβής επισήμανση και οριοθέτηση των άκρων τής στένωσης, επειδή η μετακίνηση και η επανατοποθέτηση μιας πλήρως εκπτυχθείσης ΑΜΕ είναι αρκετά δύσκολη έως ανέφικτη. Η τοποθέτηση των ΑΜΕ χαρακτηρίζεται από ελάχιστο τραύμα, μικρή καταπόνηση για τον ασθενή και γι’ αυτό συνήθως ολοκληρώνεται με ήπια μόνο καταστολή, χωρίς να απαιτηθεί γενική αναισθησία.

Υλικό

 

Wallstent (Schneider Europe): Είναι κατασκευασμένο με λεπτά σύρματα από ανοξείδωτο χάλυβα, που έχουν υφανθεί σε σωληνοειδή σχηματισμό. Είναι ευλύγιστο, αυτοεκπτυσσόμενο και εύκαμπτο κατά τον επιμήκη άξονα. Η τεχνική τοποθέτησης είναι όμοια μ’ εκείνη που εφαρμόζεται στα χοληφόρα.

Μια ειδική μορφή τής ενδοπρόθεσης “Wallstent” φέρει στο κεντρικό τμήμα ελαστικό επικάλυμμα από πολυουραιθάνιο, το οποίο παρεμποδίζει την ενδοαυλική διείσδυση της νεοπλασματικής μάζας μέσα από τις οπές τού πλέγματος. Τα δύο άκρα μπορούν να έχουν χωνοειδές σχήμα και να μην φέρουν επικάλυμμα, προκειμένου να αποφευχθεί η διολίσθηση από την αρχική θέση τοποθέτησης.[16]

Τελευταία, κατασκευάστηκε ένας άλλος τύπος “Wallstent”, ο οποίος αποτελείται από δύο στρώματα συρμάτινων πλεγμάτων, μεταξύ των οποίων παρεμβάλλεται  ελαστική μεμβράνη. Ο τύπος αυτός τής ενδοπρόθεσης εξασφαλίζει καλή σταθερότητα στην εστενωμένη περιοχή και προφυλάσσει από την ενδοαυλική διείσδυση του όγκου.

Βασικό πλεονέκτημα της ενδοπρόθεσης “Wallstent” αποτελεί η δυνατότητα της μετακίνησης στον επιμήκη άξονα, όσο ακόμα δεν έχει εκπτυχθεί πλήρως. Η ιδιότητα αυτή είναι σημαντικά επωφελής στις δύσκολες ανατομικές συνθήκες και στις περιπτώσεις εκείνες όπου δεν έχει γίνει τοποθέτηση στη σωστή θέση.

Από πειραματικές μελέτες έχει αποδειχθεί ότι η ενδοπρόθεση “Wallstent”  έχει τη μεγαλύτερη διατατική δύναμη μετά τον τύπο Esophacoil. Όλοι οι τύποι των “Wallstent”  διατίθενται στο εμπόριο σε διαφορετικά μεγέθη, που καλύπτουν όλα τα μήκη των στενώσεων.

Gianturcostent (WilsonCook Europe): Αποτελείται από ανοξείδωτα σύρματα χάλυβα, τα οποία διατάσσονται σε σχήμα Ζ και προσδένονται μεταξύ τους με νήμα από νάυλον. Η τοποθέτησή της γίνεται υπό ακτινοσκοπικό έλεγχο με τη βοήθεια καθετήρα-εισαγωγέα, πάνω στον οποίο έχει στερεωθεί ομοαξονικά η ενδοπρόθεση, σε θέση σύμπτυξης. Μετά την πλήρη έκπτυξη, δεν βραχύνεται το συνολικό μήκος της και έτσι διευκολύνεται η ακριβής τοποθέτησή της.

Η διατατική δύναμη της ενδοπρόθεσης αυτής κυμαίνεται μεταξύ εκείνης του τύπου “Wallstent” και της ενδοπρόθεσης “Ultraflex”. Παρουσιάζει τη μεγαλύτερη τάση για γωνίωση, συγκρινόμενη με όλους τους άλλους τύπους των ενδοπροθέσεων. Κατά συνέπεια, η ενδοπρόθεση αυτή είναι λιγότερο κατάλληλη για τις γωνιώδεις στενώσεις, γιατί αποκτά λοξή θέση που ενδέχεται  να οδηγήσει σε απόφραξη του κεντρικού στομίου[17] ή σε ισχαιμική νέκρωση του οισοφαγικού τοιχώματος.

Η ενδοπρόθεση “Gianturco” επικαλύπτεται από συνθετική μεμβράνη πολυαιθυλενίου. Στο εμπόριο διατίθεται σε διαμέτρους 21 ή 25 mm και με διαφορετικά μήκη. Στα δύο στόμια και τα πλαϊνά τοιχώματα φέρει μεταλλικές ακίδες, που διασφαλίζουν τη στερεά καθήλωση στο οισοφαγικό τοίχωμα. Από την άλλη πλευρά όμως, οι ακίδες αυτές έχουν ενοχοποιηθεί για τις διατρήσεις και επιπλέον καθιστούν την αφαίρεση της ενδοπρόθεσης σχεδόν ανέφικτη.

Ultraflex (Boston Scientific): Η ενδοπρόθεση αυτή είναι κατασκευασμένη από μονό νήμα, που είναι κράμα νικελίου-τιτανίου ή «νιτινόλης». Παρουσιάζει ελαστικότητα στο εγκάρσιο επίπεδο και η εισαγωγή της στον οισοφάγο γίνεται σε θέση σύμπτυξης των τοιχωμάτων. Στο εμπόριο κυκλοφορεί σε δύο μορφές, εκ των οποίων η μια δεν φέρει επικάλυμμα και η άλλη χαρακτηρίζεται από επικάλυψη πολυμερούς, σε πολλά μεγέθη και μήκη. Η ενδοπρόθεση συγκρατείται σε θέση σύμπτυξης πάνω σε ομοαξονικό καθετήρα-εισαγωγέα, μ’ ένα συνεχές περιελισ-σόμενο νήμα, το οποίο αφαιρείται με ήπια έλξη μετά την τοποθέτησή της στην κατάλληλη θέση.

Η ενδοπρόθεση “Ultraflex” είναι ακτινοδιαπερατή και μετά την πλήρη έκπτυξή της προκύπτει σμίκρυνση του μήκους κατά 20% έως 40%, με αποτέλεσμα να είναι δύσκολη η τοποθέτησή της στη σωστή θέση. Έχει υπολογισθεί ότι η ενδοπρόθεση αυτή έχει τη μικρότερη διατατική δύναμη απ’ όλες τις άλλες [18] και σε πολλές περιπτώσεις η πλήρης έκπτυξή της υλοποιείται με τη βοήθεια μπαλονιού.[19] Συγκρινόμενη με τις άλλες ενδοπροθέσεις, το κεντρικό της άκρο είναι μαλακότερο και φαίνεται ότι η αίσθηση του ξένου σώματος είναι λιγότερο ενοχλητική, όταν τοποθετείται κοντά στον άνω οισοφαγικό σφιγκτήρα.[20]

Esophacoil (Instent, Eden Prairie): Η ενδοπρόθεση αυτή έχει τη μορφή ενός ελατηρίου και αποτελείται από επίπεδα επάλληλα σπειράματα, κατασκευασμένα από «νιτινόλη». Η διάβρωση του υλικού κατασκευής παρεμποδίζεται από την εξωτερική επικάλυψη με πολυμερές. Είναι εξαιρετικά εμφανής στην ακτινοσκόπηση και κατά την πλήρη έκπτυξή της προκύπτει σμίκρυνση του αρχικού μήκους κατά 40% έως 50%. Η τοποθέτησή της στην ορθή θέση ενδέχεται να είναι δύσκολη, λόγω της ταχείας αποδέσμευσης του μηχανισμού συγκράτησης των σπειραμάτων σε θέση σύμπτυξης. Επιπλέον, η μετακίνηση και η διόρθωση της θέσης μιας πλήρως εκπτυχθείσης ενδοπρόθεσης είναι αδύνατη.

Σε σύγκριση με τις άλλες ενδοπροθέσεις, έχει τη μεγαλύτερη διατατική δύναμη και η πλήρης έκπτυξή της επιτυγχάνεται ακαριαία μετά την απελευθέρωσή της.[18] Η ισχυρή πίεση που ασκείται πάνω στο οισοφαγικό τοίχωμα εξηγεί εν πολλοίς τον συχνά παρατηρούμενο θωρακικό πόνο μετά την τοποθέτησή της.[21] Η ενδοπρόθεση αυτού του τύπου διατίθεται σε διαφορετικές διαμέτρους και μήκη. Προσφέρει ικανοποιητική λύση στις στενώσεις εκείνες που παρουσιάζουν γωνίωση, καθώς επίσης και σ’ εκείνες που είναι σκληρές και ανένδοτες στις διαστολές.

 

Αποτελέσματα

 

Ο αριθμός και η ποιότητα των κλινικών εργασιών που αναφέρονται στους διαφόρους τύπους των ΑΜΕ ποικίλλουν σημαντικά και δεν υπάρχουν αξιόπιστες συγκριτικές μελέτες. Είναι, επομένως, δύσκολο να συγκρίνει κανείς την αποτελε-σματικότητα και την ασφάλεια των διαφόρων τύπων ΑΜΕ. Η πλειοψηφία των μελετών έχει σχεδιασθεί με τις ενδοπροθέσεις τύπου “Gianturco” και τις μη επικαλυμμένες ενδοπροθέσεις.[22,31,23]

Η επιτυχής τοποθέτηση και έκπτυξη των διαφόρων τύπων των ΑΜΕ ανέρχεται σε  90% έως 100% των ασθενών με πρωτοπαθή ή δευτεροπαθή κακοήθη απόφραξη του οισοφάγου. Η πλήρης έκπτυξη των ενδοπροθέσεων “Ultraflex” υποβοηθείται με τη διάταση με μπαλόνι, λόγω της μικρής διατατικής δύναμης.[4,24] Η δυσφαγία αντιμετωπίζεται σε ικανοποιητικό βαθμό.[25] Μόνο οι επικαλυμμένες ΑΜΕ και οι ενδοπροθέσεις τύπου “Esophacoil” είναι κατάλληλες για την αντιμετώπιση των κακοήθων τραχειοοισοφαγικών συριγγίων.[2]

Στις περιπτώσεις όπου συνυπάρχει στένωση του οισοφάγου και της αεροφόρου οδού από την εξωαυλική επέκταση του όγκου, τοποθετούνται δύο ξεχωριστές ενδοπροθέσεις, μια στον οισοφάγο και μια στο τραχειοβρογχικό δένδρο.

Οι συχνότερες πρώιμες επιπλοκές με μικρή βαρύτητα είναι: ο θωρακικός πόνος, η τοποθέτηση σε λανθασμένη θέση, η διολίσθηση και η ατελής έκπτυξη, που απαντώνται σε ποσοστό 10% έως 40% των ασθενών.[26,16] Οι σοβαρές πρώιμες  επιπλοκές, όπως είναι η διάτρηση και η αιμορραγία, παρατηρούνται σε ποσοστό 6% των ασθενών.[1]

Η συχνότητα των απώτερων επιπλοκών που συσχετίζονται με την παρουσία των ΑΜΕ αυξάνεται σε σημαντικό βαθμό διαχρονικά και ανέρχεται σε ποσοστό που κυμαίνεται από 60% έως 80% των ασθενών. Οι σοβαρές επιπλοκές που είναι επικίνδυνες για τη ζωή τού ασθενούς, όπως η μεγάλη αιμορραγία, η διάτρηση, το συρίγγιο, απαντώνται με συχνότητα 4% έως 14% των ασθενών. Απαντώνται πιο συχνά στους ασθενείς που έχουν υποβληθεί σε χημειοθεραπεία και ακτινοθεραπεία, καθώς επίσης και στις περιπτώσεις όπου ο όγκος εντοπίζεται στο άνω τριτημόριο του οισοφάγου και κοντά στην καρδιοοισοφαγική συμβολή.[27]

Αντίθετα, η εμφάνιση των επιπλοκών δεν συσχετίζεται με τον ιστολογικό τύπο, την ηλικία και το βαθμό της δυσφαγίας.[28] Ας σημειωθεί ότι η συχνότητα των επιπλοκών είναι μικρότερη όταν χρησιμοποιούνται οι ενδοπροθέσεις τύπου “Ultraflex”, πιθανόν λόγω της μικρής διατατικής δύναμής τους.[29]

Ο σχηματισμός κοκκιώδους ιστού και η διείσδυση από υπερανάπτυξη νεοπλασματικού ιστού μέσα στον αυλό των μη επικαλυμμένων ενδοπροθέσεων, διαμέσου των οπών τού πλέγματος, παρατηρούνται σε ποσοστό 10% έως 60% των ασθενών. Το γεγονός αυτό έχει ως αποτέλεσμα την προοδευτική εγκατάσταση της δυσφαγίας, η οποία καθιστά αναγκαία την εφαρμογή κάποιας θεραπευτικής παρέμβασης. Το πρόβλημα αντιμετωπίζεται αποτελεσματικά με την επανατοποθέτηση μιας άλλης ενδοπρόθεσης ή τη θερμική καταστροφή του υπεραναπτυχθέντος ιστού με Laser ή Argon  Plasma Coangulation.

Για την αποτροπή τής συχνής αυτής επιπλοκής, έχουν κατασκευαστεί οι επικαλυμμένες ενδοπροθέσεις και η ενδοπρόθεση τύπου “Esophacoil”. Οι τύποι όμως των ενδοπροθέσεων αυτών καθηλώνονται δύσκολα στον οισοφαγικό αυλό και διολισθαίνουν ευχερέστερα προς την περιφέρεια. Συγκεντρωτικές μελέτες έχουν δείξει ότι η διολίσθηση των ενδοπροθέσεων με επικάλυψη απαντάται σε ποσοστό 16% των ασθενών, ενώ στις μη επικαλυμμένες ενδοπροθέσεις η διολίσθηση συμβαίνει σε ποσοστό 4% των ασθενών.[21] Επιπλέον, έχει παρατηρηθεί ότι οι περισσότερες απ’ τις ενδοπροθέσεις που διολισθαίνουν είναι εκείνες που έχουν τοποθετηθεί στη γαστροοισοφαγική συμβολή.

Η απομάκρυνση των ενδοπροθέσεων που έχουν μεταναστεύσει στο στομάχι επιτυγχάνεται με τη βοήθεια βρόγχου και σωλήνα “overtube”. Είναι εξαιρετικά δύσκολη για τις επικαλυμμένες ενδοπροθέσεις και για εκείνες του τύπου Esophacoil. Η αφαίρεση των ενδοπροθέσεων καθίσταται σχεδόν ανέφικτη, όταν αυτές έχουν ενσωματωθεί στο οισοφαγικό τοίχωμα μέσα σε κοκκιωματώδη ιστό ή έχουν διηθηθεί από τον όγκο.[12]

Η υπερανάπτυξη της νεοπλασματικής μάζας στο περιφερικό ή στο κεντρικό στόμιο της ενδοπρόθεσης αποτελεί μια άλλη απώτερη επιπλοκή, που οδηγεί σε απόφραξη της ενδοπρόθεσης. Παρατηρείται σε ποσοστό 10% έως 38% των ασθενών στους οποίους έχει τοποθετηθεί ΑΜΕ.[13,30] Επαναδιάνοιξη του στομίου επιτυγχάνεται με την ενδοσκοπική καταστροφή τού όγκου με θερμικές μεθόδους ή με την τοποθέτηση μιας άλλης ενδοπρόθεσης «εν είδει» τηλεσκοπίου.

Το πρόβλημα της απόφραξης της ενδοπρόθεσης από ενσφήνωση βλωμού είναι συγκρίσιμο μ’ εκείνο των πλαστικών ενδοπροθέσεων και συμβαίνει σε ποσοστό 3% έως 25% των ασθενών.[31] Απαντάται συχνότερα στις ενδοπροθέσεις τύπου “Ultraflex”, επειδή δεν εκπτύσσονται επαρκώς.[4]

Το φως της δημοσιότητας έχουν δει τρεις τυχαιοποιημένες προοπτικές κλινικές μελέτες, στις οποίες γίνεται σύγκριση των πλαστικών ενδοπροθέσεων με τις ΑΜΕ.[4,9,13] Με βάση τα αποτελέσματα αυτών των μελετών, αποδείχθηκε ότι δεν υπάρχει στατιστικά σημαντική διαφορά μεταξύ των πλαστικών ενδοπροθέσεων και των ΑΜΕ αναφορικά με την τεχνική επιτυχία, τη βελτίωση και την υποτροπή τής δυσφαγίας, το δείκτη Karnofsky, τη θνητότητα, την επιβίωση και τον αριθμό των επανεπεμβάσεων. Ωστόσο, σε καθεμία από τις μελέτες αυτές αποδείχθηκε ότι ορισμένες επιπλοκές, όπως η διάτρηση, η πνευμονία από εισρόφηση, η αιμορραγία και η διολίσθηση της ενδοπρόθεσης, ήταν λιγότερο συχνές στους ασθενείς εκείνους στους οποίους είχε τοποθετηθεί ΑΜΕ.